فصل: مراسم اسکرام (Scrum Events)

چارچوب اسکرام مجموعه‌ای از رویدادها یا مراسم‌ها دارد که برای ایجاد شفافیت، همکاری تیمی و بهبود مستمر طراحی شده‌اند. این مراسم‌ها زمان‌بندی مشخص (Time-Boxed) دارند و هسته‌ی فرآیند توسعه چابک را شکل می‌دهند. در این فصل، چهار مراسم اصلی اسکرام به‌طور کامل معرفی می‌شوند.


۱. برنامه‌ریزی اسپرینت (Sprint Planning)

زمان برگزاری: ابتدای هر اسپرینت

شرکت‌کنندگان: تیم توسعه، مالک محصول، اسکرام مستر

هدف

تعیین کارهایی که تیم در طول اسپرینت انجام خواهد داد و نحوه انجام آن‌ها.

مراحل

  1. مرور هدف اسپرینت توسط مالک محصول.
  2. انتخاب آیتم‌های بک‌لاگ محصول که در اسپرینت انجام می‌شوند.
  3. برنامه‌ریزی چگونگی انجام کارها توسط تیم توسعه.

خروجی

  • بک‌لاگ اسپرینت (Sprint Backlog)
  • هدف اسپرینت (Sprint Goal)

نکات

  • جلسه محدود به زمان مشخص (برای اسپرینت دو هفته‌ای: ۴ ساعت).
  • تیم توسعه ظرفیت خود را تعیین می‌کند و مالک محصول اولویت‌ها را مشخص می‌کند.

۲. جلسه روزانه (Daily Scrum)

زمان برگزاری: هر روز در طول اسپرینت

شرکت‌کنندگان: تیم توسعه (اسکرام مستر نظارت دارد)

هدف

هماهنگی روزانه، به‌روزرسانی وضعیت کار و شناسایی موانع.

محتوای جلسه

هر عضو تیم به سه پرسش پاسخ می‌دهد:

  1. دیروز چه کاری انجام دادم؟
  2. امروز چه کاری انجام می‌دهم؟
  3. چه موانعی سر راه من یا تیم وجود دارد؟

نکات

  • جلسه کوتاه و متمرکز (حداکثر ۱۵ دقیقه).
  • تمرکز روی پیشرفت نسبت به هدف اسپرینت است، نه فعالیت‌های فردی.

۳. بازبینی اسپرینت (Sprint Review)

زمان برگزاری: پایان هر اسپرینت

شرکت‌کنندگان: تیم توسعه، مالک محصول، اسکرام مستر، ذی‌نفعان

هدف

ارائه محصول تکمیل‌شده به ذی‌نفعان و جمع‌آوری بازخورد.

مراحل

  1. نمایش دستاوردهای اسپرینت توسط تیم توسعه (Demo).
  2. بررسی وضعیت محصول و پیشرفت نسبت به اهداف.
  3. جمع‌آوری بازخورد و بررسی اولویت‌های آینده.

خروجی

  • بازخورد مستند برای بهبود محصول
  • به‌روزرسانی بک‌لاگ محصول

نکات

  • تمرکز روی ارزش واقعی محصول تحویل داده‌شده است، نه حجم کار انجام‌شده.

۴. بازنگری اسپرینت (Sprint Retrospective)

زمان برگزاری: بعد از بازبینی اسپرینت

شرکت‌کنندگان: تیم اسکرام (توسعه، اسکرام مستر، در صورت نیاز مالک محصول)

هدف

بهبود مستمر فرآیندها و عملکرد تیم در اسپرینت‌های بعدی.

مراحل

  1. جمع‌آوری داده‌ها: بررسی عملکرد و تجربه اسپرینت.
  2. تحلیل و بحث: شناسایی نقاط قوت و چالش‌ها.
  3. تدوین برنامه بهبود: تعیین تغییرات عملی برای اسپرینت بعدی.

نکات

  • محیط امن و بدون سرزنش برای اعضا فراهم شود.
  • تمرکز روی فرآیندها، نه افراد.
  • اقدامات کوچک و قابل اجرا در اسپرینت بعد.

اهمیت مراسم اسکرام در پروژه‌های پر تغییر

در پروژه‌های وب، موبایل و استارتاپ‌ها که نیازهای کاربران و شرایط بازار سریعاً تغییر می‌کنند، این مراسم‌ها کمک می‌کنند تیم:

  • با بازخورد مداوم سازگار شود
  • فرآیندها را بهبود دهد
  • محصول باکیفیت و ارزشمند ارائه کند